TÜRK KADINININ EĞİTİM ORANI

[ђ๏Ŧєєz]

 
Türk kadınının eğitim seviyesi giderek yükseliyor. Fakülte ve yüksekokullara giden kız çocuklarının oranı, son 10 yılda yaklaşık 2 kat arttı. Lise ve dengi okullarda net okullaşma oranı yüzde 34'ten yüzde 52'ye çıktı.

Türkiye'de, 1997-1998 öğretim yılında 17 bin 828 olan kadın akademik personel sayısı, 10 yılda yüzde 100'e yakın oranda artarak, 35 bin 87'ye yükseldi.

Kadının Statüsü Genel Müdürlüğünün internet sitesinde yer alan verilere göre, Türkiye'de son yıllarda kadının eğitim seviyesinde artış gözleniyor. 1990 yılı itibariyle kadınların yüzde 28'i okuryazar değil iken, 2003 yılında bu rakam yüzde 18,9'a düştü.

İlköğretimde net okullaşma oranı 1997'de kız çocukları için yüzde 78,97 iken, 2006-2007 öğretim yılında yüzde 87,93'e yükseldi. 1997-98 öğretim yılı için lise ve dengi okullarda kız çocuklarının net okullaşma oranı yüzde 34,16 iken 2006-2007 öğretim yılında yüzde 52,16 oldu. Fakülte ve yüksekokul düzeyinde ise 1997-98 yılında yüzde 9,17 olan kız çocukları için net okullaşma oranı, 2005-2006 öğretim yılında yüzde 17,41 olarak gerçekleşti.

2003 verilerine göre, yaygın eğitim kapsamında Halk Eğitim Merkezlerinde açılan meslek edindirme kurslarına devam edenlerin yüzde 61,1'i, sosyokültürel kurslara devam edenlerin yüzde 54,8'i, okuma-yazma kurslarına devam edenlerin yüzde 60,9'u kadın.

KAMPANYALAR ETKİLİ

Ancak, halen ilköğretim çağındaki 640 bin 583 kız çocuğu okula gitmiyor. İlköğretimin birinci basamağını oluşturan 6-10 yaş grubunda bulunan 3.3 milyon kız çocuğunun yüzde 15,8'i (522 bin 618), ilköğretimin ikinci basamağı olarak nitelenen 11-14 yaş grubundaki 117 bin 965 kız çocuğu, eğitimde yer almıyor. Okula gönderilmeyen veya okulu terk eden kız çocukları büyük oranda tarımsal faaliyetlerde veya evde aile işlerine yardımcı oluyor.

İlköğretim çağında olup herhangi bir nedenle eğitim sistemi dışında kalan, tüm çocukların, özellikle kız çocuklarının okullaşmasını sağlamak amacıyla 2003 yılında başlatılan "Haydi Kızlar Okula Kampanyası" süresince Türkiye genelinde 273 bin 447 kız çocuğun eğitimde yer almadığı belirlendi. Bunların yüzde 81'i (222 bin 800) okullulaştırıldı .

Özel sektör ve sivil toplum iş birliği ile 2000 yılında başlatılan ve maddi yetersizliği nedeniyle öğrenimlerine devam edemeyen kız çocuklara eğitimde fırsat eşitliği sağlanmasını amaçlayan "Kardelenler Çağdaş Türkiye'nin Çağdaş Kızları" projesi kapsamında 12 bin 300 öğrenciye burs verildi. 7 bin 380 öğrenci liseden mezun oldu, 950 öğrenci üniversiteyi kazandı, 67 öğrenci ise üniversiteden mezun oldu.

KADIN AKADEMİSYEN SAYISI ARTIYOR

Son 10 yılda kadın akademik personel sayısında da gözle görülür bir artış yaşandı. 1996-1997 öğretim döneminde 17 bin 828 kadın akademik alanda çalışırken bu sayı, 2001-2002 öğretim döneminde 26 bin 154'e, 2006-2007 öğretim döneminde ise 35 bin 87'ye yükseldi.

2006-2007 öğretim döneminde üniversitelerde görev yapan 89 bin 332 akademisyenden 35 bin 87'si kadın. Bunların, 3 bin 464'ü profesör, 1906'sı doçent, 5 bin 252'si yardımcı doçent, 5 bin 536'sı ise öğretim görevlisi. Akademik personel arasında 3 bin 750 kadın okutman, 1196 uzman, 13 bin 958 de araştırma görevlisi bulunuyor.

UZMANLIK GEREKTİREN MESLEKLERDE KADIN ORANI YÜKSEK

Türkiye'de kamu kurum ve kuruluşlarında üst düzey yöneticiliklerde, kurul, komisyon ve komitelerde kadınların temsil düzeyi düşük olmasına rağmen uzmanlık gerektiren mesleklerde kadın oranları oldukça yüksek düzeyde.

Üniversitelerde öğretim elemanlarının yüzde 39'u, mimarların yüzde 36'sı, doktor ve operatörlerin yüzde 29'u, avukatların ise yüzde 33'ü kadın.

Türk Dışişlerinde halen 7'si yurt dışında görevli olmak üzere 15 kadın büyükelçi görev yapıyor. Türkiye'de 18 kadın mülki idare amiri bulunuyor. Bunların 4'ü vali yardımcısı, 14'ü kaymakam olarak görev yapıyor.

Parlamentodaki kadın milletvekili sayısı, 22 Temmuz 2007 Genel Seçimlerinde 50'ye yükseldi. Parlamento üyelerinin yüzde 9,1'ini kadınlar oluşturuyor. Ancak, kadının siyasal yaşama katılımının ilk basamağı olan yerel yönetimlerde temsili sınırlı. Mart 2004 yerel seçimi sonuçlarına göre, kadın belediye başkanlarının oranı binde 5,58. Belediye meclis üyelerinin yalnızca yüzde 2,42'si, il genel meclisi üyelerinin de yüzde 1,81'i kadın.